Alkollü veya ehliyetsiz kazada sigorta öder mi?

Alkollü ya da ehliyetsiz araç kullanılırken olan bir kazada trafik sigortası karşı tarafın zararını yine öder, çünkü kanun zarar göreni korur. Ancak sigorta şirketi ödediği tutarı sonradan sizden geri isteyebilir; buna rücu denir. Kendi aracınızın hasarı ise kaskoda bu durumlar teminat dışı sayıldığı için çoğu zaman karşılanmaz.

Trafik sigortası alkollü kazada karşı tarafa neden öder?

Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 95. maddesine göre sigorta sözleşmesinden ya da kanundan doğan ve tazminatı kaldıran veya azaltan haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Yani sürücünün alkollü ya da ehliyetsiz olması, karşı aracın sahibinin veya yaralananın tazminat almasını engellemez. Trafik sigortası Genel Şartları ayrıca sigortacının rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremeyeceğini ve bu sebeplere ilişkin belgeyi zarar görenden isteyemeyeceğini açıkça yazar.

Karşı taraf alkollüyse ve siz kusursuzsanız da durum aynıdır: Zararınızı kusurlu aracın trafik sigortası limitler içinde öder, sigortacı daha sonra kendi sigortalısına başvurur.

Sigorta şirketi hangi durumlarda rücu eder?

KTK'nın 95. maddesine göre ödeme yapan sigortacı, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalısına başvurabilir. Trafik sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesi başlıca rücu sebeplerini şöyle sayar:

• Kazanın kasıt ya da ağır kusur sonucu olması
• Aracı, gereken ehliyete sahip olmayan, ehliyeti geçerliliğini yitirmiş ya da ehliyetine geçici veya sürekli el konulmuş birinin kullanması
• Aracı uyuşturucu almış ya da mevzuatta belirlenen sınırın üzerinde alkollü birinin kullanması
• Yolcu taşıma ruhsatı olmayan araçta yolcu taşınması ya da izin verilenden fazla yolcu veya yük taşınması
• Zorunlu bir neden olmadan olay yerini terk etmek ya da tutanak ve alkol raporu gibi belgelerin düzenlenmesine aykırı davranmak
• Kazayı bildirmeme gibi yükümlülük ihlallerinin ödenecek tutarı artırması

Ehliyetsizlik yalnızca hiç ehliyeti olmamak demek değildir. Kullandığınız araç için gereken sınıfta ehliyetiniz yoksa ya da ehliyetinize el konulmuşsa da gereken ehliyete sahip olmadığınız kabul edilir. Karayolları Trafik Yönetmeliği de sürücülerden birinin ehliyeti yoksa ya da ehliyeti kullandığı araç için yeterli değilse taraflar arasında anlaşmalı tutanak tutulamayacağını, tutanağı polis veya jandarmanın düzenleyeceğini öngörür.

Trafikte alkol sınırı kaç promil?

Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 97. maddesine göre hususi otomobil sürücüleri için sınır 0,50 promil, diğer bütün araç sürücüleri için 0,20 promildir. Ticari otomobil, kamyonet, motosiklet ya da minibüs kullanıyorsanız daha düşük olan 0,20 promil sınırı geçerlidir. Ehliyetini yeni almış aday sürücüler için kanun ayrıca, araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullanmayı aday sürücü belgesinin iptal sebepleri arasında sayar.

KTK'nın 48. maddesine göre yaralanmalı veya ölümlü kazalarda ve kolluğun müdahil olduğu maddi hasarlı kazalarda sürücülerin alkol ve uyuşturucu yönünden muayenesi zorunludur. Cihazla ölçüme itiraz eden ya da ölçüme izin vermeyen sürücülerden kan, tükürük veya idrar gibi örnekler alınır.

Alkollü araç kullanmanın idari para cezası ve ehliyetin geri alınması gibi kendi yaptırımları vardır; 1,00 promilin üzerinde ayrıca ceza soruşturması yürütülür. Bu yaptırımlar, sigortacının rücu hakkından bağımsız olarak uygulanır.

Rücu edilen tutar her zaman tazminatın tamamı mı?

Kanun, sigortacının ancak tazminatı kaldırabileceği ya da azaltabileceği oranda rücu edebileceğini söyler. Alkol nedeniyle açılan rücu davalarında, kazanın alkolün etkisiyle meydana gelip gelmediği ve kusur durumu yargı kararlarında farklı biçimlerde değerlendirilebiliyor. Yargıtay'ın bazı kararlarında rücu için kazanın alkolün etkisiyle gerçekleşmiş olması arandı. Bu nedenle sonuç her dosyada olayın koşullarına göre değişir; size bir rücu talebi gelirse ödeme yapmadan ya da borcu kabul etmeden önce bir avukata danışmanızı öneririz.

Kasko alkollü veya ehliyetsiz kazada öder mi?

Kasko, trafik sigortasından farklı olarak kendi aracınızı korur ve bu koruma sözleşmeye bağlıdır. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları, aracın uyuşturucu almış ya da Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirlenen sınırın üzerinde alkollü kişilerce kullanılması sırasında oluşan zararları teminat dışında sayar. Aracın gereken ehliyete sahip olmayan kişilerce kullanılması da teminat dışı haller arasındadır. Bu durumda kasko aracınızın hasarını ödemeyebilir.

Yargıtay kararlarında kaskodaki alkol istisnasının uygulanması için de kaza ile alkol arasındaki bağlantının ortaya konması aranabiliyor. Sigorta şirketi alkol gerekçesiyle ödemeyi reddederse gerekçeyi yazılı isteyin; uyuşmazlığı Sigorta Tahkim Komisyonu'na ya da mahkemeye taşıyabilirsiniz. Kasko ile trafik sigortasının farkını ayrı bir yazıda anlattık.

Olay yerinden ayrılmak durumu kurtarır mı?

Hayır, ağırlaştırır. Kazadan sonra zorunlu bir neden olmadan olay yerini terk etmek ya da alkol ölçümünden kaçınmak trafik sigortası Genel Şartlarında ayrı bir rücu sebebidir. KTK'ya göre ölçüm yaptırmayan sürücülere ağır idari para cezası verilir ve ehliyetleri beş yıl süreyle geri alınır. Maddi hasarlı kazada sürücülerden birinde alkol şüphesi varsa taraflar kendi aralarında tutanak tutamaz; tutanağı polis veya jandarma düzenler. Ayrıntılar için kaza tespit tutanağı yazımıza bakabilirsiniz.

Limit üstü zararlar ve manevi tazminat trafik sigortasının dışında kaldığı için İMM teminatı da değerlendirilebilir; ancak İMM'de de alkol ve ehliyet konusundaki şartları poliçeden kontrol edin. Sezi Sigorta olarak teklif aşamasında bu istisnaları sizinle birlikte okuyoruz.

Sık sorulan sorular

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Teminatlar, limitler ve fiyatlar sigorta şirketine ve poliçe şartlarına göre değişebilir.